مقدمه: تناقض در تشخیص و درمان
من به عنوان یک پزشک آسیای جنوبی (پاکستانی)، با یک پارادوکس در سیستم درمانی روبرو هستم. طبق دستورالعملهای انجمن دیابت آمریکا (ADA)، به دلیل حساسیت بالای جمعیت آسیاییتبار به وزن، غربالگری دیابت من باید از زمانی که شاخص توده بدنی (BMI) من از ۲۳ فراتر میرود، آغاز شود. پزشک من نیز دقیقاً همین کار را انجام داد؛ اما وقتی درخواست استفاده از داروهای جدید GLP-1را کردم، با پاسخ منفی روبرو شدم. دلیل آن ساده است: طبق قوانین فعلی، واجد شرایط بودن برای این داروها مستلزم BMIبالای ۳۰ است، در حالی که شاخص من ۲۶.۵ است. در واقع، همان عدد ۲۶.۵ که برای تشخیص نیاز به غربالگری کافی است، برای دریافت درمان، کافی نیست.
ریشه مشکل: تفاوتهای ساختاری بدن
این شکاف ناشی از نادیده گرفتن تفاوتهای بیولوژیک است. از نظر ترکیب بدنی، افراد آسیایی در یک BMIمشخص، نسبت به اروپاییها دارای چربی احشایی بیشتر و عضله کمتر هستند؛ ترکیبی که مستقیماً باعث مقاومت به انسولین میشود. سازمان جهانی بهداشت (WHO) سالهاست که این واقعیت را پذیرفته و آستانه تشخیص چاقی را برای آسیاییها پایینتر در نظر گرفته است. با این حال، داروهای جدید بر اساس استانداردهای غربی طراحی و تایید شدهاند. این عدم هماهنگی باعث میشود بیمارانی که بیشترین نیاز را به درمان دارند، دقیقاً همانهایی باشند که به دلیل محدودیتهای عددی، از دسترسی به دارو محروم میمانند.
فلسفه استفاده از نژاد در پزشکی: عدالت یا تبعیض؟
شاید پرسیده شود که آیا استفاده از عامل نژاد در محاسبات پزشکی درست است؟ پاسخ بستگی به هدف دارد. در گذشته، استفاده از ضریب نژادی در محاسبات عملکرد کلیه (eGFR)، باعث میشد بیماران سیاهپوست دیرتر به لیست پیوند کلیه برسند که نوعی تبعیض بود و باید حذف میشد. اما در مورد BMI، موضوع کاملاً متفاوت است. لحاظ کردن قومیت در اینجا به معنای حذف تبعیض نیست، بلکه به معنای «تعدیل بر اساس واقعیتهای بیولوژیک» است. گنجاندن قومیت در محاسبات BMI، برخلاف محاسبات کلیه، دسترسی به درمان را برای گروههای پرخطر گسترش میدهد، نه اینکه آن را محدود کند.
نتیجهگیری و راهکار
بیمهگران و مسئولان پوشش سلامت باید از این تناقض دست بردارند. آنها در حال حاضر از یک سو به دستورالعملهای علمی استناد میکنند که میگوید تشخیص بیماری در آسیاییها باید زودتر انجام شود، اما از سوی دیگر، با اعمال آستانههای بالای BMI، مانع درمان آنها میشوند. برای اصلاح این وضعیت، نیازی به قوانین جدید یا کارآزماییهای گرانقیمت نیست؛ تنها کافی است بیمهگران همان پروتکلهای علمی و اصلاحشدهای را که در اختیار دارند، در فرآیند تایید پوشش دارویی اعمال کنند.
منبع:
https://www.medpagetoday.com/opinion/second-opinions/123667